Arkiv for november 2009

Alle har eit ansvar for å hindre mobbing

Av Åslaug Krogsæter, Publisert onsdag 25. november 2009

Mobbing er eit alvorleg samfunnsproblem som har stort fokus hos nasjonale styresmakter. Mobbing rammar alle aldersgrupper og kan få store skadeverknader for den som blir utsett for det. Partane i arbeidslivet har eit ansvar for å sikre at arbeidsmiljølova sine krav blir overhalde, medan skuleeigar har ansvar for å sikre elevane eit trygt og forsvarleg skulemiljø.

Det er eit svært krevjande arbeid for skulane å hindre mobbing, og det er eit arbeid som aldri må ta slutt. Det handlar mellom anna om å lære elevane til å ta ansvar for kvarandre. Skal det vere mogleg å hindre og stoppe mobbing,  må både elevar, foreldre og lærarar vere vakne og ansvarlege slik at dei varslar eller grip inn.

Før kunne vi kanskje gå omvegar dersom nokon var ute etter oss. I dag er det mogleg å nå oss utan å passe oss opp då meldingar kan sendast anonymt via Internettet eller som tekstmeldingar til alle tider av døgnet. Det er så mykje lettare å krenkje den du ikkje møter og må sjå i auga. Nye mobbemetodar hindrar også at andre ser kva som skjer dersom det ikkje blir sagt ifrå. Heldigvis har mange gode krefter i samfunnet engasjert seg i arbeidet mot mobbing. 

Difor er det svært forstemmande korleis media til tider aktivt motarbeider dette arbeidet t.d. gjennom ulike tv-seriar som bevisst spelar på utstøyting og mobbing  som underhaldning. Aller verst er det å sjå at NRK, som blir finansiert av oss alle, systematisk legg til rette for uhøveleg framferd og krenkjande ytringar gjennom måten kanalen set aktuelle saker til debatt på. Etter mi vurdering handlar dette om å legalisere primitiv åtferd og fortelje ungane våre at det er greitt at vi ikkje treng å ta ansvar for simple og krenkjande ytringar. Det må vere på høg tid at kanalen avviser anonyme debattinnlegg på nettet. Om vi alle stod for ytringane våre, ville også debattane bli meir konstruktive og interessante.  Eit kjent uttrykk seier ”det trengs ein heil landsby for å oppdra eit barn”. Eg håper og trur at NRK Sogn og Fjordane ønskjer å tilhøyre denne landsbyen.

Enn så lenge jobbar vi på kvar vår front med å motarbeide mobbing. Fylkesmennene skal i 2010 føre tilsyn med skuleeigarar i heile landet for å sjå om dei har eit forsvarleg system for å sikre elevane eit trygt læringsmiljø fritt for mobbing. Meir informasjon om skuleverket sitt arbeid for eit trygt læringsmiljø finn du på Utdanningsdirektoratet si temaside om mobbing.

Problematisk og upassande

Av Oddvar Flæte, Publisert måndag 23. november 2009

Det er sjølvsagt ikkje greitt å få ein slik karakteristikk på prent i Vestlandet si storavis. Og jamvel frå ein respektert professor i offentleg rett. Eg noterer at NRK lagar avstemming på om fylkesmannsbloggen er upassande. Fleirtalet meinte ikkje det.

Det er fleire prinsipp som skal ivaretakast: Fylkesmannen må vere eit truverdig organ som ikkje ytrar meiningar i strid med rolla vår. Dersom vi kommenterer saker som vi seinare kan få tilbake som tilsynsorgan eller tvisteløysar, vil det bidra til å svekke omdømmet om vi har flagga ei bestemt meining. Dette er eit grunnleggjande prinsipp som vi ikkje har råd til å skusle bort.

Les resten av dette innlegget »

Verdiskaping også i offentleg sektor

Av Oddvar Flæte, Publisert onsdag 18. november 2009

Vi har mange og spennande arbeidsplassar i fylket.  Framtidsfylket har samla det i 9 ulike næringsklynger. Ei av desse kallar dei offentlege tenester, forsking og utvikling. Dei lokaliserer den til Leikanger/Sogndal. Medan Leikanger har mange av dei offentlege tenestene, er  utdannings- og forskingsmiljøet saman på Campus Fosshaugane i Sogndal med mange kunnskaps- og kompetansebaserte stillingar. Høgskulen i Sogn og Fjordane og Vestlandsforsking jobbar med forskings- og utviklingsprosjekt som er forankra både internasjonalt, nasjonalt og regionalt.

Les resten av dette innlegget »

Spesialisthelseteneste i hengemyr

Av Petter Øgar, Publisert måndag 16. november 2009

Spesialisthelsetenesta i fylket er i ei hengemyr med omsyn til utvikling og styring. Det er ikkje noko nytt, men av omsyn til befolkninga  bør det ikkje få halde fram.

Vi er den friskaste befolkninga i landet. Likevel brukar vi mest sjukehustenester av alle – med tilhøyrande kostnadsnivå og budsjettunderskot. Vi har den beste luftambulansetenesta i verda med to ambulansehelikopter i eige fylke og tre helikopter tilgjengeleg like utanfor fylkesgrensa. Vi har ei statsrådverna fødestove i Lærdal med full gynekologberedskap, sjølv om fødestova berre skal ta i mot forventa normalfødslar og i oktober berre hadde éin fødsel. Vi går i fakkeltog som ingen andre for å halde på akuttberedskapen alle stadar, sjølv om stadig fleire av dei verkeleg akutte og alvorleg sjuke vert transportert direkte til Sentralsjukehuset eller Haukeland. Likevel klarer enkelte å skape eit tilnærma katastrofebilete av akuttberedskapen i fylket dersom noko vert endra.

Les resten av dette innlegget »

Framtid for landbruket på Vestlandet?

Av Christian Rekkedal, Publisert onsdag 11. november 2009

National Geographic Traveler har på nytt kåra Vestlandsfjordane til det beste reisemålet i verda. Fantastisk landskap og dei godt bevarte bygdene er tydelegvis ei vinnaroppskrift. Eit levande landbruk med gjestmilde folk i eit velstelt kulturlandskap er viktige ingrediensar. Men greier vi å ta vare på dette i framtida?

Les resten av dette innlegget »

400 nye årsverk

Av Oddvar Flæte, Publisert fredag 6. november 2009

Då statsbudsjettet vart presentert, var barnevern ein av vinnarane. Ved sia av ei styrking av det statlege barnevernet, skulle dei frie inntektene leggje grunnlaget for at den kommunale barnevernstenesta i kommunane skulle styrkjast med 400 årsverk i 2010. For Sogn og Fjordane skulle det tilsvare til 5-10 nye årsverk.

Les resten av dette innlegget »

Hjorten for alle

Av Hermund Mjelstad, Publisert tysdag 3. november 2009

Vi lever i eit fylke rikt på natur og dyreliv. Bjørkeskogen kryp stadig høgare opp, kulturlandskapet gror att mange plassar og gardsbruka ligg spreidd utover og gjev godt innmarksbeite for ein talrik hjortebestand. I fylket er det elles spreidd busetnad som er regelen, byane er få og små. Eg vil tru vi har meir hjort enn folk her i trivselsfylket! I haust vil det bli skote kring 12 000 hjort, eit eldorado for jegerane, men kanskje eit slit for kvinnfolka. Det er framleis slik at berre 6 % av jegerstanden er kvinner.

Eg undrar meg ofte på kvifor hjortejakta ikkje blir brukt meir i marknadsføringa av fylket vårt. Mange kommunar slit med å halde folketalet oppe, og ulike idear blir prøvd ut for å lokke til seg nye tilflyttarar. Kva med å tilby alle nytilflytta eit gratis hjorteløyve eller deltaking i eit jaktlag ? Vi skal hugse at hjortejakt er eksotisk for mange. At det heller ikkje let seg gjere å få kjøpt hjortekjøt på butikken viser at vi har langt att for å gjere hjorten til allemannseige. Kvar blir det av dei nesten 500 tonna med hjortekjøt? Vi får håpe at ikkje alt for mykje blir liggande på botnen av frysaren, til det er det eit for godt og næringsrikt kjøt. Og ikkje minst er det i høgste grad kortreist ! Her ligg mange spennande utfordringar for fylkeskommunen no når dei frå årsskiftet får eit regionalt ansvar for hjorteviltet .

Alt har sin pris, også eit historisk høgt tal hjort. Skade på eng og skog, mogleg spreiing av flått, i snitt minst ein påkøyrd hjort kvar dag, skade på hagar osb. Inntrykket er vel likevel at dei positive sidene framleis er langt større enn dei negative.

Korleis ser det så ut om 20 år? Vi kan sjå for oss eit scenario der alt berre er idyll, ein frisk hjortebestand, stadig fleire får delta i jakta og nesten halvparten er kvinner. Alle nytilflytta får eit gratis hjorteløyve av kommunen eller får tilbod om å vere med i eit jaktlag. Også folk frå andre kulturar får delta i eit jaktlag for å oppleve jakta og jaktkulturen. Betre integrering kan vel neppe tenkjast ? Utviklinga kan sjølvsagt gå ein heilt anna veg, men i dag tenkjer vi positivt.